बिरसा मुंडा (Birsa Munda) कोण होते? जाणून घ्या या महान आदिवासी वीराची प्रेरणादायी कथा
(Birsa Munda) महान आदिवासी वीराची प्रेरणादायी कथा
बिरसा मुंडा कोण होते? (Birsa Munda) बद्दल जाणून घ्या या महान आदिवासी वीराची प्रेरणादायी कथा, त्यांच्या जीवनप्रवासातील संघर्ष, आंदोलन आणि भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील त्यांच्या ऐतिहासिक योगदानाची माहिती.
बिरसा मुंडा (Birsa Munda) कोण होते?
बिरसा मुंडा हे भारतातील सर्वात प्रसिद्ध आदिवासी स्वातंत्र्यवीरांपैकी एक असून, त्यांना “धरती आबा” म्हणून ओळखले जाते.
त्यांचा जन्म 15 नोव्हेंबर 1875 रोजी उलिहातु (खूंटी जिल्हा, झारखंड) येथे झाला. ते मुंडा आदिवासी समुदायाचे प्रमुख नेते होते. बालपणी दाउद मुंडा हे त्यांचे नाव होते, कारण काही काळ त्यांच्या कुटुंबाने ख्रिश्चन धर्म स्वीकारला होता.

बिरसा मुंडा (Birsa Munda) शिक्षण आणि आध्यात्मिक प्रवास
त्यांनी स्थानिक शाळांमध्ये शिक्षण घेतले आणि नंतर चाईबासा येथील मिशनरी स्कूलमध्ये शिकले.
ख्रिश्चन धर्मातील काही मतभेदांमुळे त्यांनी तो नाकारला आणि वैष्णव धर्म व आदिवासी परंपरांनी प्रेरित होऊन बिरसाइत संप्रदायाची स्थापना केली.
त्यांच्या अनुयायांनी त्यांना देवासमान मानले.
(Birsa Munda) समाजसुधारक आणि प्रेरणादायी नेता
बिरसा मुंडांनी आदिवासी समाजातील अनेक कुप्रथा, अंधश्रद्धा, मद्यपान विरोधात आंदोलन राबवले.
त्यांनी स्वच्छता, आत्मनिर्भरता आणि एकेश्वरवादाचा संदेश दिला.
उलगुलान : ब्रिटिश राजवटीविरुद्ध महान आदिवासी उठाव
ब्रिटिशांच्या जमीनीच्या धोरणांमुळे आदिवासींची जमीन जमींदार व बिचौलिये कब्जा करू लागले.
या अन्यायाविरुद्ध बिरसांनी “अबुआ राज एते जाना, महारानी राज टुंडु जाना” असा घोषणा दिली.
उलगुलान (1895–1900) हे आदिवासी हक्कांसाठी मोठे आंदोलन बनले.
जरी 1900 मध्ये हैजामुळे त्यांचा मृत्यू झाला, तरी त्यांची चळवळ पुढे चालूच राहिली.
संघर्षाची जिंकलेली फळे
1908 मध्ये ब्रिटिश सरकारने छोटानागपूर काश्तकारी अधिनियम पारित केला, ज्यामुळे—
आदिवासींच्या जमिनीवरील हक्क मान्य झाले
बंधकामगार पद्धती (बेथ-बेगारी) बंद करण्यात आली
जमीन गैर-आदिवासींना हस्तांतरित करण्यावर मर्यादा आल्या
त्यामुळे बिरसांच्या लढ्याने इतिहासात मोठा बदल घडवून आणला.
सरकारकडून सत्कार आणि स्मरण
2021 पासून 15 नोव्हेंबर हा दिवस देशभर जनजातीय गौरव दिवस म्हणून साजरा होत आहे.
आजही बिरसा मुंडा आदिवासी स्वाभिमानाचे प्रतीक मानले जातात.
आमच्या सर्व पेजेस ला नक्की फोलो करा ….
| YouTube | Subscribe Now |
| फेसबुक ग्रुप | फेसबुक ग्रुप |
| व्हाट्सएप ग्रुप | व्हाट्सएप ग्रुप |
| टेलिग्राम | जॉईन करा |
| Share Chat | जॉईन करा |
